Belediye şirketlerinde personel rejiminin kurulması

Belediyeler 5393 sayılı Kanun kapsamında, görev alanları ile ilişkili olarak şirket kurabilmekte ya da kurulmuş olan şirketlere ortak olabilmektedirler.

Belediyeler tarafından kurulan ya da iştirak edilen şirketler Türk Ticaret Kanununa göre faaliyetlerine devam etmekte ve istihdam ettikleri personel İş Kanununa tabi olmaktadır.

Dolayısı ile belediye şirketleri, Kamu kurumu olmadıklarından, kamu kurumlarının tabi oldukları personel alım süreçlerine tabi olmamakta örneğin KPSS şartı olmaksızın işçi alımı yapabilmektedirler.

Ancak, netice itibari ile kamu kaynağı kullanan ve Sayıştay denetimine tabi olan belediye şirketlerinin herhangi bir kritere tabi olmaksızın personel istihdam etmesi de düşünülemeyecektir.

Aşağıda yer verilen Sayıştay Denetim Raporu bulgusunda, bu konuya ilişkin eleştiriler getirildiği görülmektedir. Sayıştay, belediye şirketlerine alınacak personel sayısı ve kriterleri belirlenirken liyakat ve verimlilik ilkelerine dikkat edilmesi gerektiğini vurgulamıştır:

……………….

… firmasında personelin işe alımı ile ilgili olarak herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği görülmüştür. Buna bağlı olarak, alınacak personel sayısı ve kriterleri belirlenirken liyakat ve verimlilik ilkelerine dikkat edilmediği anlaşılmıştır.

Örneğin; firmada büyük miktarda güvenlik personeli görev aldığı ancak bunların alımı ile ilgili fiziki ya da eğitim kriteri olarak herhangi bir kriterin belirlenmediği;

Yine mali hizmetlerde çalışan personel için o birimin gerektirdiği herhangi bir diploma ve deneyim kriterine yer verilmediği,

Kurumda müdür olarak atanan ya da atanacak kişilerde herhangi bir deneyim ya da eğitim kriterine yer verilmediği ve şu anda görev yapan müdürlerin birçoğunun ilk ve orta öğrenim mezunu olduğu,

Firmanın toplam personel planlaması olarak herhangi bir planlamasının olmadığı, hangi birimde ne kadar personel çalışırsa verimlilik açısından uygun olacağının belirlenmediği (azalan verimler yasası açısından) ve bunlara dayanarak personel sayısının yıllar itibari ile belirgin değişikliklere uğradığı görülmüştür.

Yukarıda yer alan eksiklikler sonucunda, bütçe içerisinde en önemli kalemlerden biri olan personel giderlerinin oldukça yüksek olduğu (toplam giderlerin %95’i), bu durum sonucunda bütçede oluşan zararın ASKi tarafından sermaye artımı yolu ile kapatıldığı ve kamu kaynağının verimli kullanımı ilkesine aykırı olduğu ayrıca bu durumun personel arasında çalışma barışını bozacağı ve personelin verimliliğini düşüreceği düşünülmektedir.

Kamu idaresi cevabında; “Şirketimiz hizmet sektöründe faaliyet yapmak üzere kurulmuş, personellerin çoğunluğu da 1995 yılında işe başlamış olup 5188 sayılı özel güvenlik kanunu kriterleri ve Valilik onayınla çalışan güvenlik personellerimiz işletmelerimizde çalışmaktadır.

Şirketimizde mali hizmetleri Muhasebe ve Finansman müdürlüğümüzce yürütülmekte, İdari ve Mali İşler Müdürlüğü unvanı ise Destek hizmetleri Müdürlüğü olarak değiştirilerek görev alanları belirlenmiştir.

Atamalarda işletmelerimizin yirmidört saat vardiya esasına göre çalışması dikkate alınarak risk yönetimi yeteneği ve iş deneyimi yüksek olan mevcut personeller arasından yapılmaktadır.

Şirketimizin bünyesinde reorganizasyon ve yeniden düzenleme sonucunda Nisan 2014 itibariyle 5.894 personel çalışmakta iken Mayıs 2015 itibariyle bu sayı 2.283 personele inmiş olup, belirtilen personel giderleri de bu kapsamda düşmüştür. Bilindiği üzere şirketimiz personeli 657 sayılı sayılı devlet memurları kanununa tabi değildir. Ayrıca personelle yönetim politikası düzenleyici yönetmelik/yönerge çalışmaları devem etmektedir.

Şirketimizin amaçları ve hizmet alanlarında uyguladığı personel istihdam politikası, Hükümetimizin genel istihdam politikalarına uygunluk arz etmektedir.” denilmiştir.

Sonuç olarak Bulgumuzda öncelikli olarak … şirketinin genel personel düzenlemesi ile ilgili bir planlamasının olmadığı, hangi birimin kaç personele kısa ve uzun vadede ihtiyacı olduğu, bu kişilerin seçiminde hangi özelliklerin aranması gerektiği (liyakat ve verimlilik) gibi şartların belirlenmediği vurgulanmıştır. idare bulgumuzun bu kısmı ile ilgili açıklayıcı bir cevap vermemiştir.

şirketin AŞTi personeli içerisinde güvenlik personellerinin sayısının yüksek olduğu idare tarafından da belirtilmiş ancak bu personelin Özel Güvenlik Kanunu kriterlerine uygun olduğu vurgulanmıştır. Özel güvenlik şirketlerinde çalışan bir personelin bu Kanuna aykırı olarak çalışması zaten düşünülemez. Bulgumuzda vurgulanmak istenen, AŞTİ’nin ülkemiz başkentinin otobüs terminali olması, milyonlarca insanın yıl içerisinde burayı kullanması gibi nedenlerle güvenlik görevlilerinin herhangi bir yerde çalışan güvenlik görevlileri ile aynı şartları taşıması beklenemez. Bu nedenlere dayanarak ihtiyaç duyulan kısa ve uzun vadeli personel sayısı, iş deneyimi, eğitim ve fiziki yapı gibi bazı şartların idare tarafından belirlenmesinin bir gereksinim olduğu düşünülmektedir.

Yine bulgumuzda belirtilen müdür olarak atanan ya da atanacak kişilerde herhangi bir deneyim ya da eğitim kriterine yer verilmediği ve şu anda görev yapan müdürlerin birçoğunun ilk ve orta öğrenim mezunu olduğu yönünde yapılan tespitlere de açıklayıcı bir cevap verilmemiştir.

Sonuç olarak, bulgumuzun bütünü incelendiğinde … şirketinin genel personel istihdamı yönünden verimlilik ilkesini dikkate almadığı belirtilmektedir. idarenin bu yönde pozitif emek ve çalışmalar içerisinde olduğu görülmüştür.

Gelecek yıl yapılacak incelemelerde bu konular takip edilecektir.


Sitede yer alan yazılar, kaynak gösterilerek de olsa internet ortamında yayınlanmak üzere kısmen ya da tamamen alıntı yapılamaz. Aksi durumda 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu çerçevesinde hukuki haklar kullanılacaktır. ©


Mali Mevzuat Haber
© 2014 – 2020 Hüma Medya Yayıncılık Ticaret Limited Şirketi

Henüz yorum yapılmadı

Yorum ekleyebilirsiniz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*