26.01.2021 tarihli ve 31376 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Tebliğ ile 2021 yılında uygulanacak kamu ihale eşik değer ve parasal limitleri belirlenmiştir.

Buna göre, 2021 yılında, büyükşehir sınırlarında bulunan idareler için doğrudan temin limiti 121.405,00 TL, diğer idareler için ise 40.443,00 TL olarak uygulanacaktır.

Kamu İhale Kurumu, mevzuat gereği cari yılda, bir önceki yılın limitlerini Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) yıllık değişim oranında güncelleyerek ilan etmektedir.

Aşağıda doğrudan temin usulüne ilişkin genel bilgiler verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesinde idarelerin hangi hallerde ihale usulleri ile bağlı kalmaksızın doğrudan teminle ihtiyaçlarını görebilecekleri düzenlenmiştir. Bu maddenin (d) bendinde, herhangi bir sebep belirtilmemiş, sadece tutar belirlenerek bu tutarın altında kalan alımların doğrudan temin usulü ile yapılabileceği ifade edilmiştir. Bu tutar konusunda da ikili ayrıma gidilerek, büyükşehir sınırlarında olan kamu idareleri için ayrı, diğer idareler için ayrı sınırlar belirlenmiştir.

Örneğin 2020 yılı doğrudan temin sınırı büyükşehir sınırlarındaki idareler için 97.008,00 TL, diğer idareler için 32.316,00 TL olarak ilan edilmiştir.

Kamu idareleri, kamu kaynaklarını kamu adına kullandıklarından, alım süreçlerinde şeffaf ve rekabeti sağlayıcı davranmak zorundadırlar. Bu nedenle, ihale usulleri geliştirilmiş olup idareler bu süreçte doküman hazırlamakta, ilana çıkmakta, isteklilerden teminat almakta, ihaleyi gerçekleştirerek süreci sözleşmeye bağlamaktadırlar. Genel kural bu olmakla birlikte, idarelerin belirli bir tutarı geçmeyen her alımlarında zaman isteyen bu süreçleri gerçekleştirmesini beklemek, hantal olan kamunun daha da hantallaşmasına neden olacaktır. Doğrudan temin, bu hantallığı ortadan kaldırmak amacı ile geliştirilmiştir.

Doğrudan teminle yapılacak alımlarda idarelerin ilâna çıkma, teminat alma, ihale komisyonu kurma ve Kanun’un 10 uncu maddede sayılan yeterlik kurallarını arama zorunluluğu bulunmamaktadır. Zorunluluk bulunmamakla birlikte bu süreçleri gerçekleştirmek idarelerin taktirindedir.

Harcama yetkilisi bir ya da birden fazla kişiyi gerçekleştirme görevlisi olarak görevlendirecektir. Dolayısı ile doğrudan temin ile alım süreci harcama yetkilisinin (ihale yetkilisi) alım onayı ile başlayacaktır. Alım onayından sonra görevlendirme yazısı yazılacak ve gerçekleştirme görevlisi / görevlileri belirlenmiş olacaktır. Görevlendirilen bu kişi ya da kişiler piyasa fiyat araştırması yapacaklardır.

Piyasa fiyat araştırmasının yazılı yapılmasına yani tekliflerin yazılı alınmasına ilişkin zorlayıcı bir mevzuat hükmü bulunmasa da, idarenin işlemlerinin yazılı olması gerektiği esasına binaen tekliflerin yazılı alınması gerektiği düşünülmektedir.

Piyasa fiyat araştırmasının üç farklı istekliden teklif alınması suretiyle yapılması genel kabul görmüş bir uygulama olarak devam etse de, mevzuatta buna ilişkin de hüküm bulunmamaktadır. Ancak, Kanun’un temel ilkeleri arasında yer alan rekabet ilkesi gereği birden fazla teklif alınması gerektiği düşünülmektedir.

Piyasa fiyat araştırmasının tamamlanmasından itibaren aynı kişiler alım işlemini gerçekleştirecekledir.

Doğrudan temin usulünde yaklaşık maliyet hesaplanacak mıdır?

Yaklaşık maliyet hesaplanmasına ilişkin düzenleme 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 9’uncu maddesinde düzenlenmiştir. Düzenlemeye göre, yaklaşık maliyetin ihale usulleri ile yapılacak alımlarda hesaplanması gerekmektedir. Dolayısı ile bir ihale usulü olmayan doğrudan teminde yaklaşık maliyet hesaplama zorunluluğu bulunmamaktadır.

Ancak, Kamu İhale Genel Tebliğinin 22.5.1. maddesi hükmü gereği 22-d kapsamında gerçekleştirilecek yapım işlerinde fiyat araştırmasının, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde belirlenen yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin esas ve usullere göre yapılması zorunludur.

Doğrudan temin usulünde sözleşme imzalanacak mıdır?

Doğrudan temin kapsamında yapılacak alımın bir defada yapılacak olması durumunda sözleşme yapılması zorunluluğu bulunmamaktadır. Ancak, malın teslimi veya hizmetin ya da yapım işinin belli bir süreyi gerektirmesi durumunda, alımın bir sözleşmeye bağlanması zorunludur.

Doğrudan temin yöntemi ile yapılan alımlarda iş deneyim belgesi düzenlenir mi?

Kamu İhale Genel Tebliği hükümleri doğrultusunda, alımların bedel içeren bir sözleşme ile yapılması şartıyla, İhale Uygulama Yönetmelikleri çerçevesinde iş denetim belgesi düzenlenebilecektir.

Doğrudan teminle yapılan alımlarda yasaklılık teyidi yapılacak mıdır?

Doğrudan teminle yapılan alımlarda alım yapılacak kişi ya da firmaların ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı teyit ettirilmeyecektir. Ancak alımın 22-d ye göre yapılması durumunda, alım yapılacak kişi ve firmaların Kamu İhale Kurumunun internet sayfasındaki yasaklılar listesinde bulunup bulunmadığı kontrol edilecektir. Yasaklılık durumunda bu kişilerden alım yapılmayacaktır.

(Belediye Mevzuat ve İçtihat Bankası, İncelemek için tıklayınız)

Yasal uyarı: Sistemde yer alan makale, içtihat ve diğer materyaller, kısmen ya da tamamen kopyalanarak diğer web sitelerinde yayımlanamaz.